
Jakie są objawy menopauzy i jak sobie z nimi radzić?
Menopauza to – zgodnie z terminologią medyczną – ostatnia w życiu miesiączka. Potocznie termin ten utożsamia się z pojęciem klimakterium – trwającego nawet kilka lat okresu, w którym w organizmie kobiety zachodzi szereg zmian, związanych z zanikiem zdolności rozrodczych. Menopauza może – choć nie musi – wiązać się z szeregiem uciążliwych dolegliwości. W wielu kobietach już sama myśl o czasie przekwitania budzi negatywne skojarzenia, przez co gorzej znoszą ten okres. To jednak nieunikniony etap życia, który wcale nie musi oznaczać obniżenia jego jakości. Przy odpowiednim postępowaniu i wsparciu farmakologicznym można przetrwać go bez dyskomfortu.
Jak rozpoznać początek menopauzy?
U większości kobiet klimakterium występuje pomiędzy 45 a 55 rokiem życia. Jeśli ostatnia miesiączka pojawi się dużo wcześniej (bez związku z przebytymi chorobami), mówi się o przedwczesnej menopauzie – taki stan nie jest fizjologiczny i wymaga zastosowania terapii, która często prowadzi do przywrócenia cyklu menstruacyjnego. To, kiedy nastąpi początek menopauzy, zależy od wielu czynników – uwarunkowań genetycznych, wieku wystąpienia pierwszej miesiączki, historii ciąż i porodów, ogólnego stanu zdrowia, stylu życia (diety, aktywności fizycznej, poziomu stresu, itd.). W każdym przypadku okres przekwitania związany jest ze spadkiem stężenia hormonów płciowych – estrogenów i progesteronu.
Po czym poznać, że to menopauza? Objawy klimakterium mogą być zróżnicowane. Trudno mówić o charakterystycznym obrazie okresu okołomenopauzalnego. U niektórych kobiet już tuż po czterdziestce występują nieregularne miesiączki, uderzenia gorąca czy wahania nastroju. U innych jedynym symptomem nadchodzącej menopauzy jest plamienie zamiast okresu, a ostatnia miesiączka występuje w wieku 57 lat. W wielu przypadkach szanse na zajście w późną ciążę są znikome. W innych dni płodne w okresie menopauzy zdarzają się regularnie. Dlatego, niezależnie od wieku i samopoczucia, każda kobieta powinna pozostawać pod stałą opieką ginekologa. Tylko specjalista jest w stanie stwierdzić, czy pacjentka ma objawy wczesnej menopauzy, czy też choroby wymagającej leczenia, po którym funkcje narządów rozrodczych wrócą do normy.
Menopauza – jakie objawy występują najczęściej?
Jak wygląda okres klimakterium? Choć każda kobieta przechodzi przez ten okres w indywidualny, zależny od wielu czynników sposób, można wskazać szereg objawów, które często mu towarzyszą. Niedobór estrogenów i progesteronu w okresie menopauzy bywa przyczyną:
- nieregularnych miesiączek (skąpych lub przeciwnie, bardzo obfitych),
- nagłych uderzeń gorąca,
- nadmiernego pocenia się (w tym – nocnych potów),
- kołatania serca,
- osteoporozy,
- pogorszenia stanu skóry i jej przydatków,
- przyrostu masy ciała przy zachowaniu normalnej diety,
- częstych infekcji okolic intymnych i dróg moczowych,
- nietrzymania moczu,
- suchości pochwy lub wręcz jej atrofii,
- spadku libido,
- zaburzeń snu (głównie – bezsenności),
- przewlekłego uczucia zmęczenia,
- wahań nastroju, rozdrażnienia, a nawet depresji.
Po ostatecznym wygaśnięciu czynności jajników poziom hormonów stabilizuje się, a wiele objawów klimakterium wygasa. Inne utrzymują się w związku z niedoborem progesteronu i estrogenów. Czy można im zaradzić?
Menopauza – objawy neurologiczne
Uderzenia gorąca, nocne poty czy zawroty głowy to dolegliwości, z którymi większości kobiet kojarzy się menopauza. Objawy neurologiczne jednak również mogą zwiastować wejście w okres klimakterium. Należy do nich m.in. mgła mózgowa. Można ją rozpoznać po rozkojarzeniu, problemach z koncentracją i wysławianiem się. Na skutek zachodzących w organizmie zmian hormonalnych, pojawia się także osłabienie pamięci. Warto wiedzieć, że estrogeny mają wpływ na produkcję neuroprzekaźników. Spadek ich poziomu może zatem skutkować także uciążliwymi objawami ze strony układu nerwowego, takimi jak szumy uszne, apatia czy parestezje.
Menopauza wczesna – objawy
U ok. 1% kobiet menopauza pojawia się jeszcze przed 40. rokiem życia. Dzieje się tak ze względu na występowanie czynników genetycznych, ale nie tylko. Wczesne przekwitanie to również efekt chirurgicznego usunięcia jajników, chorób autoimmunologicznych czy przebytego leczenia onkologicznego. Jak można stwierdzić, że to wczesna menopauza? Objawy pojawiającego się przed 40. rokiem życia klimakterium przypominają te, które występują w przypadku menopauzy w późniejszym wieku. Pierwszym symptomem często są zmiany w regularności cykli menstruacyjnych. Pojawiają się także uderzenia gorąca, zmiany nastroju i problemy ze snem.
Co zrobić, gdy już wiadomo, że to wczesna menopauza? Objawy można złagodzić poprzez stosowanie zastępczej terapii hormonalnej. Jej celem jest podniesienie poziomu estrogenów w organizmie, a tym samym usunięcie dolegliwości, związanych z ich spadkiem.
Jak złagodzić objawy menopauzy?
Wiadomo już, jak może przebiegać menopauza. Wczesne objawy to dla wielu kobiet bodziec do podjęcia odpowiednich działań, by zapobiec spadkowi jakości życia i móc cieszyć się nim w pełni. Nasilone dolegliwości, związane z klimakterium mogą bowiem w znacznym stopniu wpływać na codzienne funkcjonowanie i stać się przyczyną innych problemów zdrowotnych.
Dlatego kobieta, dla której okres menopauzy jest szczególnie uciążliwy, może skorzystać z hormonalnej terapii zastępczej (HTZ). Służy ona uregulowaniu poziomu estrogenów i progesteronu oraz uzupełnieniu ich niedoborów. Taki rodzaj farmakoterapii można stosować wyłącznie z zalecenia lekarza, po wykluczeniu ewentualnych przeciwwskazań (np. choroby nowotworowej czy niewydolności wątroby). Należy pamiętać jednak, że HTZ nie jest obojętna dla organizmu. Dlatego w przypadku łagodnego przebiegu menopauzy lepiej zwrócić się ku naturalnym metodom.
Menopauza – objawy i metody radzenia sobie z nimi
Zarówno fizyczne, jak i psychiczne dolegliwości związane z klimakterium oraz okresem postmenopauzalnym można znosić za pomocą preparatów z fitoestrogenami. Są to substancje roślinne o właściwościach podobnych do żeńskich hormonów płciowych. Występują m.in. w soi, ciecierzycy, orzechach, zielonych warzywach. Dostępne bez recepty suplementy diety zawierają skoncentrowane ekstrakty z tych roślin. Dokuczliwym objawom menopauzy i jej następstwom przeciwdziała także odpowiednio wysoka podaż takich składników odżywczych, jak kwasy tłuszczowe z grupy omega, witamina D, wapń, kwas foliowy, błonnik. One również wchodzą w skład suplementów na menopauzę.
Niezależnie od wsparcia w postaci odpowiednio dobranych preparatów, nieodzowną metodą walki z objawami starzenia się organizmu jest prawidłowo zbilansowana, bogata w wyżej wymienione składniki dieta oraz codzienna dawka ruchu o umiarkowanej intensywności. Udowodniono także, że objawy menopauzy – w szczególności te, które dotyczą samopoczucia psychicznego – można złagodzić dzięki utrzymaniu normalnej aktywności sprzed jej okresu: pracy zawodowej, kontaktów towarzyskich, hobby. Kobiety, które zmagają się ze spadkiem nastroju i energii do życia mogą poszukać profesjonalnej pomocy w gabinecie terapeuty. Nieocenione jest jednak przede wszystkim wsparcie i wyrozumiałość bliskich osób.























